<?xml version="1.0" encoding="utf8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/tipitaka-latn.xsl"?>
<TEI xml:lang="pi-Latn">
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>

<p rend="chapter">Appamādāvaha pakiṇṇakaniddesa</p>

<p rend="hangnum" n="1"><hi rend="paranum">1</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Saṃvijjanti <pb ed="M" n="0.0200" /> dha lokasmiṃ,</p>

<p rend="gatha2">Bahū jīvitakappanā;</p>

<p rend="gatha3">Gahetvā patta muñcho yo,</p>

<p rend="gathalast">Jīvikānaṃ sa lāmako.</p>

<p rend="hangnum" n="2"><hi rend="paranum">2</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sukulāca tadupagā, kāmabhogā napekkhino;</p>

<p rend="gathalast">Na bhayaṭṭā na iṇaṭṭā, neva ājīva kāraṇā.</p>

<p rend="hangnum" n="3"><hi rend="paranum">3</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Nālaṃva <pb ed="M" n="0.0201" /> gihinā brahma, cariyāya akhaṇḍitaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Gharāvāso tisambādho, pabbajjāva nirālayā.</p>

<p rend="hangnum" n="4"><hi rend="paranum">4</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhavapaṅkā <pb ed="M" n="0.0202" /> pamuccāma, tivittiṇṇā bhayānakā;</p>

<p rend="gathalast">Paṭipatti yimāyāti, katvā tadupagā ime.</p>

<p rend="hangnum" n="5"><hi rend="paranum">5</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Uttiṭṭhe nappamajjeyya, dhammaṃ caritaṃ sucare;</p>

<p rend="gathalast">Dhammacārī sukhaṃseti, asmiṃloke paramhica.</p>

<p rend="hangnum" n="6"><hi rend="paranum">6</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Svāgatā <pb ed="M" n="0.0203" /> vata tebhikkhū, pattā sambuddhaputta taṃ;</p>

<p rend="gathalast">Gihi bandhana pucchijja, sukhitā sāsane ratā.</p>

<p rend="hangnum" n="7"><hi rend="paranum">7</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Katapuñña visesāva, ete suladdha dullabhā;</p>

<p rend="gathalast">Chaṭṭetvāpi mahārajjaṃ, nedisaṃ laddha maññadā.</p>

<p rend="hangnum" n="8"><hi rend="paranum">8</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Svāgatā <pb ed="M" n="0.0204" /> sugatī hontu, māduggatī pamādino;</p>

<p rend="gathalast">Dussīlā ce gamissanti, apāyaṃ tibhayānakaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="9"><hi rend="paranum">9</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Gihibhogā <pb ed="M" n="0.0205" /> parīhinno, sāmaññattañca dūbhato;</p>

<p rend="gathalast">Paridhaṃsamāno pakireti, chavālātaṃva nassati.</p>

<p rend="hangnum" n="10"><hi rend="paranum">10</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kuso yathā duggahito, hatthamevā nukantati;</p>

<p rend="gathalast">Sāmaññaṃ dupparāmaṭṭhaṃ, nirayā yupa kaḍḍhati.</p>

<p rend="hangnum" n="11"><hi rend="paranum">11</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yaṃkiñci <pb ed="M" n="0.0206" /> sithilaṃ kammaṃ, saṃkiliṭṭhañca yaṃkataṃ;</p>

<p rend="gathalast">Saṅkassaraṃ brahmacariyaṃ, nataṃhoti mahapphalaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="12"><hi rend="paranum">12</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kariyāce kariyā venaṃ, daḷhamenaṃ parakkame;</p>

<p rend="gathalast">Sithilohi paribbajo, bhiyyo ākirate rajaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="13"><hi rend="paranum">13</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Iti <pb ed="M" n="0.0207" /> vuttaṃ munindena, nussaraṃ ani vattito;</p>

<p rend="gathalast">Sadā alina cittena, careyya buddhasāvako.</p>

<p rend="hangnum" n="14"><hi rend="paranum">14</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Rāgaṃ asubhacintāya, dosaṃ mettāya vāraye;</p>

<p rend="gathalast">Maraṇena dhajaṃmānaṃ, sambuddhe tikkha saddhiko.</p>

<p rend="hangnum" n="15"><hi rend="paranum">15</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Asubhā kāmavitakkaṃ, mettā byāpāda takkitaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Vihiṃsaṃ karuṇāyeva, nivāreyya sadāsato.</p>

<p rend="hangnum" n="16"><hi rend="paranum">16</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Buddhāṇatti <pb ed="M" n="0.0208" /> sadātīto, micchāvitakka pīḷito;</p>

<p rend="gathalast">Pāpadhammehi saṃkiṇṇo, soniccāpāya gāmiko.</p>

<p rend="hangnum" n="17"><hi rend="paranum">17</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dhovitvā pattimalāni, punātikkama saṃvuto;</p>

<p rend="gathalast">Micchāvitakka sañchedī, dūro apāya gāmito.</p>

<p rend="hangnum" n="18"><hi rend="paranum">18</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Khīṇāsavatta <pb ed="M" n="0.0209" /> buddhattaṃ, niyyānika ntarā yikaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Sīhanādaṃ catuṭṭhāne, vesārajjo jino nadi.</p>

<p rend="hangnum" n="19"><hi rend="paranum">19</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sīlaṃ <pb ed="M" n="0.0210" /> niyyānikaṃ nāma, āpatti antarāyikaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Antarāya manāpajja, niyyāneva patiṭṭhatu.</p>

<p rend="hangnum" n="20"><hi rend="paranum">20</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Niyyānikāca <pb ed="M" n="0.0211" /> asubhā, subhasaññā ntarāyikā;</p>

<p rend="gathalast">Antarāya manāpajja, niyyāneva patiṭṭhatu.</p>

<p rend="hangnum" n="21"><hi rend="paranum">21</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Nānāpatti <pb ed="M" n="0.0212" /> pakiṇṇopi, pārājikā vasesako;</p>

<p rend="gathalast">So mityatta paṇīdhīhi, lajjīyeva visodhako.</p>

<p rend="hangnum" n="22"><hi rend="paranum">22</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Alajjīkamma kiṇṇopi,</p>

<p rend="gatha2">Saṃvejetvā sumittiko;</p>

<p rend="gatha3">Lajjīyeva visodhento,</p>

<p rend="gathalast">Matakova asodhako.</p>

<p rend="hangnum" n="23"><hi rend="paranum">23</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yo <pb ed="M" n="0.0213" /> pubbeva pamajjitvā, pacchāso nappamajjati;</p>

<p rend="gathalast">Somaṃ lokaṃ pabhāseti, abbhāmuttovacandimā.</p>

<p rend="hangnum" n="24"><hi rend="paranum">24</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dhuraṃkatvā <pb ed="M" n="0.0214" /> dhipatayo, yo puññesu parakkame;</p>

<p rend="gathalast">Tassa niyyānikaṃ kammaṃ, kiṃnāmakaṃ nasijjhate.</p>

<p rend="hangnum" n="25"><hi rend="paranum">25</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Paccate <pb ed="M" n="0.0215" /> munino bhattaṃ, thokaṃthokaṃ ghareghare;</p>

<p rend="gathalast">Piṇḍikāyeva jīvantu, māpajjantu anesanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="26"><hi rend="paranum">26</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dhoveyyā pattimagāni, vuṭṭhāna desanambuhi;</p>

<p rend="gathalast">Saṃvarissanti cittena, sīlaṃ dhotassa nimmalaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="27"><hi rend="paranum">27</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Buddhāṇātikkamāpatti <pb ed="M" n="0.0216" />, niggahe rāgadosake;</p>

<p rend="gathalast">Natthi sañcicca āpatti, lajīva so pavuccati.</p>

<p rend="hangnum" n="28"><hi rend="paranum">28</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Vāṇijja kasikādīhi, nāhāreṭṭhi dhasāsane;</p>

<p rend="gathalast">Dhura dvayaṃva kiccaṃ taṃ, nāññakiccehi hāpaye.</p>

<p rend="hangnum" n="29"><hi rend="paranum">29</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Niggaṇheyya <pb ed="M" n="0.0217" /> sakaṃcittaṃ, kiṭṭhādiṃ viya duppasuṃ;</p>

<p rend="gathalast">Satimā sampajānoca, care sabbiriyāpathe.</p>

<p rend="hangnum" n="30"><hi rend="paranum">30</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yathā <pb ed="M" n="0.0218" /> thambhe nibandheyya, vacchaṃ damaṃ naro idha;</p>

<p rend="gathalast">Bandheyyevaṃ sakaṃcittaṃ, satiyā rammaṇe daḷhaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="31"><hi rend="paranum">31</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Adhisīlādhicittānaṃ, adhipaññāya sikkhanaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Bhikkhu kiccattayaṃ etaṃ, karontova subhikkhuko.</p>

<p rend="hangnum" n="32"><hi rend="paranum">32</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pañcāṭṭha <pb ed="M" n="0.0219" /> dasa sīlāni, nādhisīlaṃ taduttari;</p>

<p rend="gathalast">Pātimokkhaṃ adhisīlaṃ, pabbatā dhika meruva.</p>

<p rend="hangnum" n="33"><hi rend="paranum">33</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pātimokkhaṃ <pb ed="M" n="0.0220" /> visodhento, appeva jīvitaṃ jahe;</p>

<p rend="gathalast">Paññattaṃ lokanāthena, nabhinde sīlasaṃvaraṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="34"><hi rend="paranum">34</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sīlenā tikkamaṃ thullaṃ, pariyuṭṭhaṃ samādhinā;</p>

<p rend="gathalast">Paññāyā nusayaṃ saṇhaṃ, kilesaṃ bhikkhu bhindati.</p>

<p rend="hangnum" n="35"><hi rend="paranum">35</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sāsanassādi <pb ed="M" n="0.0221" /> sīlaṃva, majjhe tassa samādhiva;</p>

<p rend="gathalast">Paññāva pariyosānaṃ, kalyāṇāva imetayo.</p>

<p rend="hangnum" n="36"><hi rend="paranum">36</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Mahāpuññe <pb ed="M" n="0.0222" /> ṭhitaṃ sīlaṃ, samādhi appanā gataṃ;</p>

<p rend="gathalast">Catumagga yutā paññā, etaṃ sikkhattayaṃ mataṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="37"><hi rend="paranum">37</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sīlanalakkhaṇaṃ sīlaṃ, dussīlya dhaṃsanaṃ rasaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Hirottappa padaṭṭhānaṃ, suci paccupaṭṭhānakaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="38"><hi rend="paranum">38</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sasīlagutti <pb ed="M" n="0.0223" /> nāthoca, dunnigaho visārado;</p>

<p rend="gathalast">Dhammaṭṭhītīti pañcete, guṇā venayike matā.</p>

<p rend="hangnum" n="39"><hi rend="paranum">39</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Ādi <pb ed="M" n="0.0224" /> kalrāṇa saṃvedī, sīlamattaṭṭha bhikkhavo;</p>

<p rend="gathalast">Uddhaṃ kalyāṇa lābhāya, alino anivattiko.</p>

<p rend="hangnum" n="40"><hi rend="paranum">40</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dhovitvā pattimalāni, vuṭṭhāna desana mbuhi;</p>

<p rend="gathalast">Suddhasīle ṭhitoyeva, evaṃ cinteyya paññavā.</p>

<p rend="hangnum" n="41"><hi rend="paranum">41</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sampuddhorasa <pb ed="M" n="0.0225" /> puttāva, buddhurojā nussāvanā;</p>

<p rend="gathalast">Sambhūtā pitu dāyādā, puttānāma sabhāvato.</p>

<p rend="hangnum" n="42"><hi rend="paranum">42</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Khīraṃ pitvāva jīvanti, jātāpi idha puttakā;</p>

<p rend="gathalast">Pariyatti jinakkhīraṃ, pitvāva jinaputtakā.</p>

<p rend="hangnum" n="43"><hi rend="paranum">43</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dāyoca <pb ed="M" n="0.0226" /> nāma buddhassa, dhammāmisa vasādvidhā;</p>

<p rend="gathalast">Maggañāṇā dayo dhammo, cattāro paccayāmisā.</p>

<p rend="hangnum" n="44"><hi rend="paranum">44</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Cira māmisa dāyādā, rājapūjādi gāhino;</p>

<p rend="gathalast">Dāyā missaggahaṃ nicchi, saddhamma garuko jino.</p>

<p rend="hangnum" n="45"><hi rend="paranum">45</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Lakkha <pb ed="M" n="0.0227" /> kappa catussaṅkhya, kālaṃ vicita niccitaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Dhammadāyaṃ navindamhā, buddhaputtāpi yemayaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="46"><hi rend="paranum">46</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Buddhavārita dāyādā, saddhammadāya bāhirā;</p>

<p rend="gathalast">Puttāpi satthudāsābhā, bhuttamattā hi dāsakā.</p>

<p rend="hangnum" n="47"><hi rend="paranum">47</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhaddanta <pb ed="M" n="0.0228" /> rāhulasseva, dāyaṃ nopi adā jino;</p>

<p rend="gathalast">Nādiyimhā pamādāya, taṃ dāyaṃ kusalantakaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="48"><hi rend="paranum">48</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dhammadāyādā mebhikkhave tumhebhavatha,</p>

<p rend="gatha2">Māāmisa dāyādā;</p>

<p rend="gatha3">Iti vuttaṃ munindena,</p>

<p rend="gathalast">Sāvakesu dayāvatā.</p>

<p rend="hangnum" n="49"><hi rend="paranum">49</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Imāya <pb ed="M" n="0.0229" /> buddhavācāya, buddhasantaka taṃ sare;</p>

<p rend="gathalast">Dvinnaṃ āmisaa dāyāda, bhāvassaca nivāraṇaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="50"><hi rend="paranum">50</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Rajje caṇḍālaputtāva, saddhammacakka vattino;</p>

<p rend="gathalast">Puttā hontāpi dāyesmiṃ, nirāsā tiva ninditā.</p>

<p rend="hangnum" n="51"><hi rend="paranum">51</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Micchājīva <pb ed="M" n="0.0230" /> samāpannā, accāsā paccayāmise;</p>

<p rend="gathalast">Mahājānīya sampattā, moghakatvā tidullabhaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="52"><hi rend="paranum">52</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Gihikāme <pb ed="M" n="0.0231" /> pahāyāgo, paravantosu laggito;</p>

<p rend="gathalast">Gaṅgātiṇṇo taḷākamhi, nimuggovā tinindito.</p>

<p rend="hangnum" n="53"><hi rend="paranum">53</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Cīvare <pb ed="M" n="0.0232" /> piṇḍapāteca, paccaye sayanāsane;</p>

<p rend="gathalast">Etesu taṇha mākāsi, mālokaṃ punarāgami.</p>

<p rend="hangnum" n="54"><hi rend="paranum">54</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Itivuttā nusārena, paccavekkhaṇa suddhiyā;</p>

<p rend="gathalast">Āmisesu hane āsaṃ, puttamaṃsu pamaṃ saraṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="55"><hi rend="paranum">55</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Seyyo <pb ed="M" n="0.0233" /> ayoguḷo bhutto,</p>

<p rend="gatha2">Tatto aggisikhūpamo;</p>

<p rend="gatha3">Yañce bhuñjeyya dussīlo,</p>

<p rend="gathalast">Raṭṭhapiṇḍaṃ asaññato.</p>

<p rend="hangnum" n="56"><hi rend="paranum">56</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Itivuttaṃ <pb ed="M" n="0.0234" /> nucintento, vajje dussīla bhāvato;</p>

<p rend="gathalast">Sīle ṭhitova bhuñjeyya, māditta guḷakaṃ gili.</p>

<p rend="hangnum" n="57"><hi rend="paranum">57</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Annāna matho pānānaṃ,</p>

<p rend="gatha2">Khādanīyāna mathopi vatthānaṃ;</p>

<p rend="gatha3">Laddhāna sannidhiṃ kariyā,</p>

<p rend="gathalast">Naca parittase tāni alabhamāno.</p>

<p rend="hangnum" n="58"><hi rend="paranum">58</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Aññāhi <pb ed="M" n="0.0235" /> lābhupanisā, aññā nibbāna gāminī;</p>

<p rend="gathalast">Sakkāraṃ nābhinandeyya, viveka manubrūhaye.</p>

<p rend="hangnum" n="59"><hi rend="paranum">59</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Akatvā <pb ed="M" n="0.0236" /> āmise āsaṃ,</p>

<p rend="gatha2">Saddhammeyeva āsiko;</p>

<p rend="gatha3">Appamatto samāraddho,</p>

<p rend="gathalast">Dhammadāyaṃ labhissati.</p>

<p rend="hangnum" n="60"><hi rend="paranum">60</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pariyattiṃ vinā seyyaṃ, nalabhanti budhāapi;</p>

<p rend="gathalast">Seyyatthikova sikkheyya, neva pūjādi kāraṇā.</p>

<p rend="hangnum" n="61"><hi rend="paranum">61</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhavanissaraṇatthaṃva <pb ed="M" n="0.0237" />, sikkhe nā laggadūpamo;</p>

<p rend="gathalast">Tathūpamāya sikkhanto, apāyesu patissati.</p>

<p rend="hangnum" n="62"><hi rend="paranum">62</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sikkhitena amānatthaṃ, nasādhu mānathaddhiko;</p>

<p rend="gathalast">Mudubhāvāya sikkhitvā, damento muduko bhave.</p>

<p rend="hangnum" n="63"><hi rend="paranum">63</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Rāgaṃ <pb ed="M" n="0.0238" /> dosaṃ dhajaṃmānaṃ, sikkhantopi vivajjaye;</p>

<p rend="gathalast">Daharāpi hi miyyanti, natthi vassaggato mataṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="64"><hi rend="paranum">64</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Saddhaṃtikkheyya buddhena, rāgaṃ asubha cintayā;</p>

<p rend="gathalast">Maraṇena dhajaṃmānaṃ, dosaṃ mettāya vāraye.</p>

<p rend="hangnum" n="65"><hi rend="paranum">65</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Etehi <pb ed="M" n="0.0239" /> caturakkhehi, ganthaṃ sikkheyya saṃ vuto;</p>

<p rend="gathalast">Sikkhantassehi rakkhehi, nakoci saṃkilesiko.</p>

<p rend="hangnum" n="66"><hi rend="paranum">66</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Buddhavācampi <pb ed="M" n="0.0240" /> sajjhāya, etepi manasīkara;</p>

<p rend="gathalast">Vutto dhammavihārīti, ediso sāsane varo.</p>

<p rend="hangnum" n="67"><hi rend="paranum">67</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Garūna mupadesena,</p>

<p rend="gatha2">Caturakkho susīlavā;</p>

<p rend="gatha3">Appassutopi pāsaṃso,</p>

<p rend="gathalast">Bhiyyoyeva bahussuto.</p>

<p rend="hangnum" n="68"><hi rend="paranum">68</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sātaṃ <pb ed="M" n="0.0241" /> sevakkhaṇevappaṃ, taṃhetvā nantādukkhanti;</p>

<p rend="gathalast">Dhīro āsaṃ hane kāme, khuradhāramadhūpame.</p>

<p rend="hangnum" n="69"><hi rend="paranum">69</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yodha kāme sukhaṃmaññi,</p>

<p rend="gatha2">Na so dukkhā vimuccati;</p>

<p rend="gatha3">Mātāhi byaggha manvento,</p>

<p rend="gathalast">Vacho mutto kathaṃbhayā.</p>

<p rend="hangnum" n="70"><hi rend="paranum">70</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Tiracchā <pb ed="M" n="0.0242" /> peta laddhabbe, nāsaṃ kāmasukhe kare;</p>

<p rend="gathalast">Bhāyitabba sukhaṃ tañhi, tasmiṃ laggā mahātapā.</p>

<p rend="hangnum" n="71"><hi rend="paranum">71</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Laddhā kāmasukhaṃ bālā, pamodanti napaṇḍitā;</p>

<p rend="gathalast">Pasupakkhībhi laddhabbaṃ, anantadukkha kāraṇaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="72"><hi rend="paranum">72</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Laddhā <pb ed="M" n="0.0243" /> dhammaratiṃviññū, modanti na apaṇḍitā;</p>

<p rend="gathalast">Anoma satta paribhogaṃ, bhaganissaraṇāvahaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="73"><hi rend="paranum">73</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Hīnakammaṃ <pb ed="M" n="0.0244" /> paṭicchannaṃ, kāmassādaṃ napatthaye;</p>

<p rend="gathalast">Dhamme pītiñca pāmojjaṃ, pattheyya sādhusampato.</p>

<p rend="hangnum" n="74"><hi rend="paranum">74</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pariggaṇhanti yekāme, hiṃ santite tadatthikā;</p>

<p rend="gathalast">Pariccattaṃ na hiṃ santi, muttaṃ vaṇṇenti sādhavo.</p>

<p rend="hangnum" n="75"><hi rend="paranum">75</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Niccupakkamma <pb ed="M" n="0.0245" /> puṭṭhopi, kāyo verīvasā nugo;</p>

<p rend="gathalast">Aciraṃyeva bhūsāyī, yuttova ta mupekkhituṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="76"><hi rend="paranum">76</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Rakkhitopi aguttova, kāyo bhayamukhe ṭhito;</p>

<p rend="gathalast">Tasmā kāya mupekkhitvā, caredhamma machambhito.</p>

<p rend="hangnum" n="77"><hi rend="paranum">77</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Puṭṭho <pb ed="M" n="0.0246" /> puṭṭhopi yaṃkāyo, bhuvi rogāsayīsayī;</p>

<p rend="gathalast">Kataṃkataṃ mudhāto na, tadatthaṃ duccare care.</p>

<p rend="hangnum" n="78"><hi rend="paranum">78</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pāpaṃ <pb ed="M" n="0.0247" /> karoti yobālo,</p>

<p rend="gatha2">Puṭṭhuṃ kāyaṃ tidubbharaṃ;</p>

<p rend="gatha3">Bhūmyaṃ kāyaṃ ṭhapetvāna,</p>

<p rend="gathalast">Anātho so apāyiko.</p>

<p rend="hangnum" n="79"><hi rend="paranum">79</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Verīvasā nugaṃ kāyaṃ,</p>

<p rend="gatha2">Bālo poseti duccaro;</p>

<p rend="gatha3">Posento niraye pakko,</p>

<p rend="gathalast">Kāyo bhūmyaṃ vikāragū.</p>

<p rend="hangnum" n="80"><hi rend="paranum">80</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pāpaṃ <pb ed="M" n="0.0248" /> mākara kāyatthaṃ, kāyo verī vasānugo;</p>

<p rend="gathalast">Bhūmyaṃ sessati vekārī, pāpiko nirayaṃ gato.</p>

<p rend="hangnum" n="81"><hi rend="paranum">81</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Amayhaṃ mayhasaññāya,</p>

<p rend="gatha2">Kāyaṃ rogavasānugaṃ;</p>

<p rend="gatha3">Posaṃ patto mahājāniṃ,</p>

<p rend="gathalast">Nokāso dhamma mikkhituṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="82"><hi rend="paranum">82</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāyāpekkhāya <pb ed="M" n="0.0249" /> nokāso,</p>

<p rend="gatha2">Dhammaṃ daṭṭhuṃ rahogato;</p>

<p rend="gatha3">Upekkhāyeva okāso,</p>

<p rend="gathalast">Dukkhitā mha apekkhayā.</p>

<p rend="hangnum" n="83"><hi rend="paranum">83</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Citta <pb ed="M" n="0.0250" /> saṃsodhakā pakkā, kāyasaṃsodhakā navā;</p>

<p rend="gathalast">Sodhe cittaṃva pakkatthaṃ, nakāyaṃ bhavabhīruko.</p>

<p rend="hangnum" n="84"><hi rend="paranum">84</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Cittasaṅkharaṇaṃ <pb ed="M" n="0.0251" /> sādhu, taṃ saṅkhataṃ pabhassaraṃ;</p>

<p rend="gathalast">Nasādhu kāyasaṅkhāro, saṅkhatopyasubhova so.</p>

<p rend="hangnum" n="85"><hi rend="paranum">85</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sabhāva malinaṃ kāyaṃ, nimmalāya kathaṃ kare;</p>

<p rend="gathalast">Āgantumalinaṃ cittaṃ, sakkā kātuṃ sunimmalaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="86"><hi rend="paranum">86</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Ādhibyādhi <pb ed="M" n="0.0252" /> parotāya, ajjasvevā vināsinā;</p>

<p rend="gathalast">Kohināma sarīrāya, dhammāpetaṃ samācare.</p>

<p rend="hangnum" n="87"><hi rend="paranum">87</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sabhāvajegucchaṃ kāyaṃ, sobhetuṃnevasakkuṇe;</p>

<p rend="gathalast">Cittaṃ vā laṅkataṃ sobhaṃ, sīlādi gandhavāsitaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="88"><hi rend="paranum">88</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sace <pb ed="M" n="0.0253" /> bhāyatha dukkhassa, sace vo dukkha mappiyaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Mākattha pāpakaṃ kammaṃ, āvivā yadivā raho.</p>

<p rend="hangnum" n="89"><hi rend="paranum">89</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kilesā gantumalaṃcittaṃ, pabhassara sabhāvikaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Tadāgantumalaṃ dhova, cittaṃ dhote pabhassaraṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="90"><hi rend="paranum">90</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kilesā <pb ed="M" n="0.0254" /> gantumalaṃcittaṃ, upakkamena sodhaye;</p>

<p rend="gathalast">Suvisuddha manāyeva, uttariṃsu bhavaṇṇavā.</p>

<p rend="hangnum" n="91"><hi rend="paranum">91</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāye malamupekkhāya, citte malaṃva dhovatu;</p>

<p rend="gathalast">Citte hi nimmalesanto, pūtikāyopi pūjito.</p>

<p rend="hangnum" n="92"><hi rend="paranum">92</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāyarogaṃ <pb ed="M" n="0.0255" /> titikkhāya, cittarogaṃ cikicchatu;</p>

<p rend="gathalast">Sukhito kāyarogīpi, citte nirāmaye sati.</p>

<p rend="hangnum" n="93"><hi rend="paranum">93</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāyaroge bahū vejjā, buddhuttiva manogade;</p>

<p rend="gathalast">Idhāpi kāyiko santo, anantāva manorujā.</p>

<p rend="hangnum" n="94"><hi rend="paranum">94</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sīsadaḍḍha <pb ed="M" n="0.0256" /> mupekkhāya, nibbātu rāgapāvakaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Khippaṃ asubha saññāya, niccadaḍḍhaṃ bhavebhave.</p>

<p rend="hangnum" n="95"><hi rend="paranum">95</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Subhāya uṭṭhitaṃ rāgaṃ, asubhāya nivāraye;</p>

<p rend="gathalast">Sorāgo sāditaṃ jantuṃ, catvāpāyaṃ nayissati.</p>

<p rend="hangnum" n="96"><hi rend="paranum">96</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Paṇḍitānaṃ <pb ed="M" n="0.0257" /> malaṃ māno, sottukkaṃsena pākaṭo;</p>

<p rend="gathalast">Mākho attāna mukkaṃse, māvibhāve sakaṃmalaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="97"><hi rend="paranum">97</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Guṇaṃ paṭicca guṇīnaṃ, ahaṃmāno samuṭṭhahe;</p>

<p rend="gathalast">Maraṇaṃ anucintāya, dhajaṃmānaṃ nipātaya.</p>

<p rend="hangnum" n="98"><hi rend="paranum">98</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Eko <pb ed="M" n="0.0258" /> kāyavivekesī, katvā kilesaniggahaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Vase cittavivekesī, ubho padhi vivekādā.</p>

<p rend="hangnum" n="99"><hi rend="paranum">99</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Adiṭṭhe asute ṭhāne, vaseyya mocanatthiko;</p>

<p rend="gathalast">Assādaṃhi nivāretuṃ, diṭṭhe sute tidukkaraṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="100"><hi rend="paranum">100</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Adiṭṭhe <pb ed="M" n="0.0259" /> asute raññe, vaseyyi ndriyagopako;</p>

<p rend="gathalast">Vāretuṃ visayākiṇṇe, cakkhusotaṃ tidukkaraṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="101"><hi rend="paranum">101</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Rāgaṃ asati uppannaṃ, santābhujena vāraye;</p>

<p rend="gathalast">Bāhire rāga muppannaṃ, anto asubhacintayā.</p>

<p rend="hangnum" n="102"><hi rend="paranum">102</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Rāgaṃ <pb ed="M" n="0.0260" /> chindāti buddhāṇaṃ, saraṃ bhikkhu rahogato;</p>

<p rend="gathalast">Passaṃ kāyedha jegucchaṃ, labheyyā siṭṭhamocanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="103"><hi rend="paranum">103</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāyaṃ asubhatopassa, kallakāleva dassanaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Moghaṃ kālaṃ nakhīyeyya, bhaveyyuṃsvepiāturā.</p>

<p rend="hangnum" n="104"><hi rend="paranum">104</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāyaṃ <pb ed="M" n="0.0261" /> jegucchatopassa, bālyanto paccavekkhiya;</p>

<p rend="gathalast">Ādo kiñci jigucchāya, jiguccheyyāyatiṃ bhusaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="105"><hi rend="paranum">105</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāyādinava mikkheyya, dāni kiñcipi dassanaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Āyatiṃ maggalābhāya, bhaveyya upanissa yo.</p>

<p rend="hangnum" n="106"><hi rend="paranum">106</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Itthīna <pb ed="M" n="0.0262" /> maṅgamaṅgāni, napasseyya nacintaye;</p>

<p rend="gathalast">Tadāsā ubhato bhaṭṭhā, sugatyā sāsanāpica.</p>

<p rend="hangnum" n="107"><hi rend="paranum">107</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Itthirūpa sarākaḍḍhā, bhaṭṭhā bahūva sāsanā;</p>

<p rend="gathalast">Ihāpi dukkhitā hutvā, te pecca atidukkhino.</p>

<p rend="hangnum" n="108"><hi rend="paranum">108</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Puṃmano <pb ed="M" n="0.0263" /> pariyādāya, itthirūpasarā ṭhitā;</p>

<p rend="gathalast">Tassama mañña mekampi, navijjateva sabbadhi.</p>

<p rend="hangnum" n="109"><hi rend="paranum">109</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sallape <pb ed="M" n="0.0264" /> asihatthena, pisācenāpi sallape;</p>

<p rend="gatha2">Āsade āsivisepi, aggikkhandhepi āsade;</p>

<p rend="gathalast">Natveva mātugāmena, ekekāya supesalo.</p>

<p rend="hangnum" n="110"><hi rend="paranum">110</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāmaṃ asubhacintāya, byāpādaṃ snehacetasā;</p>

<p rend="gathalast">Vihiṃsaṃ karuṇāyehi, vitakkaggī tayosame.</p>

<p rend="hangnum" n="111"><hi rend="paranum">111</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Asameta <pb ed="M" n="0.0265" /> vitakkaggī, thusarāsimhi khāṇuva;</p>

<p rend="gathalast">Athirā sāsane tāpī, tepacchāatitāpino.</p>

<p rend="hangnum" n="112"><hi rend="paranum">112</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Asubhā <pb ed="M" n="0.0266" /> pagame lokā, taṃ mettāyupasaṅkame;</p>

<p rend="gathalast">Subhāvitāhi etāhi, jaheloke piyāpiyaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="113"><hi rend="paranum">113</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Gataṭṭhitādo uppanne, vitakkaggī tayo same;</p>

<p rend="gathalast">Ātāpī pahitattoti, evaṃbhūto pavuccati.</p>

<p rend="hangnum" n="114"><hi rend="paranum">114</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Vivādappatto <pb ed="M" n="0.0267" /> dutīyo, keneko vivadissati;</p>

<p rend="gathalast">Tassate saggakāmassa, ekatta muparocitaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="115"><hi rend="paranum">115</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sinihappatto dutīyo, kamekā sinihissati;</p>

<p rend="gathalast">Tassate mokkhakāmassa, ekatta muparocitaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="116"><hi rend="paranum">116</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Purato <pb ed="M" n="0.0268" /> pacchatovāpi, aparo ce navijjati;</p>

<p rend="gathalast">Tasseva phāsu bhavati, ekassa vasato vane.</p>

<p rend="hangnum" n="117"><hi rend="paranum">117</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sukhañca kāma mayikaṃ, dukkhañca pavivekikaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Pavivekaṃ dukkhaṃ seyyo, yañce kāmamayaṃ sukhaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="118"><hi rend="paranum">118</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yoca <pb ed="M" n="0.0269" /> vassasataṃ jīve, apassaṃ udayabbayaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Ekāhaṃ jīvitaṃ seyyo, passato udayabbayaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="119"><hi rend="paranum">119</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Suññāgāraṃ <pb ed="M" n="0.0270" /> paviṭṭhassa, santacittassa bhikkhuno;</p>

<p rend="gathalast">Amānussī rati hoti, sammādhammaṃ vipassato.</p>

<p rend="hangnum" n="120"><hi rend="paranum">120</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yatoyato <pb ed="M" n="0.0271" /> sammasati, khandhānaṃ udayabbayaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Labhati pītipāmojjaṃ, amataṃ taṃ vijānataṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="121"><hi rend="paranum">121</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Iccuttaṃ dhammapāmojjaṃ, vivekajaṃ rasādhikaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Icchanto sīlavā bhikkhu, anivattita vīriyo.</p>

<p rend="hangnum" n="122"><hi rend="paranum">122</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Vanā vāse vasitvāna, appicchādiguṇāvaho;</p>

<p rend="gathalast">Pali bodhe samucchijja, bhāveyyevaṃrahogato.</p>

<p rend="hangnum" n="123"><hi rend="paranum">123</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāye <pb ed="M" n="0.0272" /> jegucchapuñjāni, rūpaṃ ruppanabhāvato;</p>

<p rend="gathalast">Tassitā vedanā saññā, saṅkhārāca tatopare.</p>

<p rend="hangnum" n="124"><hi rend="paranum">124</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Viññāṇañca imepañca, khandhā rāsatthato matā;</p>

<p rend="gathalast">Tecānicca dukkhā nattā, upādā vayadhammino.</p>

<p rend="hangnum" n="125"><hi rend="paranum">125</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pheṇapiṇḍū <pb ed="M" n="0.0274" /> pamaṃ rūpaṃ, vedanā pupphuḷūpamā;</p>

<p rend="gathalast">Marīcikūpamā saññā, saṅkhārā kadalūpamā.</p>

<p rend="hangnum" n="126"><hi rend="paranum">126</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Māyūpamanti viññāṇaṃ, dassite sabba dassinā;</p>

<p rend="gathalast">Upamāhi samasse yya, pañcakkhandhe asārake.</p>

<p rend="hangnum" n="127"><hi rend="paranum">127</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yāva <pb ed="M" n="0.0275" /> byāti nimmissati,</p>

<p rend="gatha2">Koṭilakkhātahiṃkhaṇe;</p>

<p rend="gatha3">Khandhā bhijjanti hutvāna,</p>

<p rend="gathalast">Aniccānāma te tato.</p>

<p rend="hangnum" n="128"><hi rend="paranum">128</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhaya pīḷitato dukkhā, anattā avidheyyato;</p>

<p rend="gathalast">Khandhāva honti bhijjanti, añño koci nalabbhati.</p>

<p rend="hangnum" n="129"><hi rend="paranum">129</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Khandhā <pb ed="M" n="0.0276" /> niccā khayaṭṭhena, bhayaṭṭhena dukhācate;</p>

<p rend="gathalast">Anattā sārakaṭṭhena, iti passe punappunaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="130"><hi rend="paranum">130</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhāṇūdaye kayaṃ enti, hemante patitussavā;</p>

<p rend="gathalast">Rāgā mānāca sabbevaṃ, satyā niccānupassane.</p>

<p rend="hangnum" n="131"><hi rend="paranum">131</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sīhanādaṃ <pb ed="M" n="0.0277" /> vanesutvā, saṃvejenti sasotakā;</p>

<p rend="gathalast">Vehapphalāpi lokevaṃ, jinerita tilakkhaṇaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="132"><hi rend="paranum">132</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Vedanādīni <pb ed="M" n="0.0278" /> nāmāni, nāmarūpadvayaṃva te;</p>

<p rend="gathalast">Taṇhāvijjāca kammādi, nāmarūpassa paccayā.</p>

<p rend="hangnum" n="133"><hi rend="paranum">133</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Nāmarūpaṃ pariggayha, tato tassaca paccayaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Hutvā abhāvato niccā, udayabbaya pīḷanā.</p>

<p rend="hangnum" n="134"><hi rend="paranum">134</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dukkhā avasavattittā, anattātitilakkhaṇaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Āropetvāva saṅkhāre, sammasanto punappunaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="135"><hi rend="paranum">135</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pāpuṇeyyā <pb ed="M" n="0.0279" /> nupubbena,</p>

<p rend="gatha2">Sabbasaṃyojana kkhayaṃ;</p>

<p rend="gatha3">Tampatto arahā bhikkhu,</p>

<p rend="gathalast">Bhavatiṇṇo sunibbuto.</p>

<p rend="hangnum" n="136"><hi rend="paranum">136</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Natumhaṃ <pb ed="M" n="0.0280" /> bhikkhave rūpaṃ, taṃ jahethāti vuttato;</p>

<p rend="gathalast">Memetanti upādānaṃ, pañcakkhandhe vināsaye.</p>

<p rend="hangnum" n="137"><hi rend="paranum">137</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Puttā matthi dhanā matthi, iti bālo vihaññati;</p>

<p rend="gathalast">Attāpi attano natthi, kutoputtokutodhanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="138"><hi rend="paranum">138</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Iccutta manucintāya, attāti atthimetivā;</p>

<p rend="gathalast">Saññaṃ nāseyya khandhāva, atthīti ābhuje budho.</p>

<p rend="hangnum" n="139"><hi rend="paranum">139</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Khandhanāsa <pb ed="M" n="0.0281" /> manābhujja, mato me puttako iti;</p>

<p rend="gathalast">Socanti paridevanti puttonatthi nasomato.</p>

<p rend="hangnum" n="140"><hi rend="paranum">140</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhijjamānesu <pb ed="M" n="0.0282" /> khandhesu, attasaññī anattesu;</p>

<p rend="gathalast">Nādikāla viparitā, mahājānīyataṃ gatā.</p>

<p rend="hangnum" n="141"><hi rend="paranum">141</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhijjamānesu khandhesu, laggā rattā mamāyitā;</p>

<p rend="gathalast">Nārīpumādi saññāya, viparetā anādike.</p>

<p rend="hangnum" n="142"><hi rend="paranum">142</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Nādikāla <pb ed="M" n="0.0283" /> viparito, attasaññī anattani;</p>

<p rend="gathalast">Bhijjamānesu khandhesu, jaha ttāti mamāyanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="143"><hi rend="paranum">143</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Abhiṇhuppattiyāyeva, bhijjamāno naññayati;</p>

<p rend="gathalast">Aniccalakkhaṇaṃ channaṃ, taṃ cinteyya supaññavā.</p>

<p rend="hangnum" n="144"><hi rend="paranum">144</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Asanteyeva <pb ed="M" n="0.0284" /> laggantā, namuccanti bhavattayā;</p>

<p rend="gathalast">Natthi santesu laggantā, rūpakkhandhā dike svidha.</p>

<p rend="hangnum" n="145"><hi rend="paranum">145</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Taṇhā gijjhati metanti, māno ahanti maññati;</p>

<p rend="gathalast">Diṭṭhi gaṇhāti attāti, ete papañcakā tayo.</p>

<p rend="hangnum" n="146"><hi rend="paranum">146</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Mame <pb ed="M" n="0.0285" /> ta maha mattāti, papañcānaṃ vasānugo;</p>

<p rend="gathalast">Gaṇhanto bhava paṅkamhi, nimmuggova bhayānake.</p>

<p rend="hangnum" n="147"><hi rend="paranum">147</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Name nāhaṃ naattāti, etehi vivadaṃ kare;</p>

<p rend="gathalast">Vivadantāva muccanti, bhavapaṅkā bhayānakā.</p>

<p rend="hangnum" n="148"><hi rend="paranum">148</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Name <pb ed="M" n="0.0286" /> nāhaṃ naattāti, daṭṭhabbanti jineritaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Tatheva sabbadā maññe, mā papañca vasānugo.</p>

<p rend="hangnum" n="149"><hi rend="paranum">149</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Loko vivadi buddhena, nalokena kadāciso;</p>

<p rend="gathalast">Anattāti jinuddiṭṭhaṃ, loko attāti maññati.</p>

<p rend="hangnum" n="150"><hi rend="paranum">150</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Mo <pb ed="M" n="0.0287" /> lokena samo hotu,</p>

<p rend="gatha2">Tassamo kiṃtaduttare;</p>

<p rend="gatha3">Andhibhūto ayaṃloko,</p>

<p rend="gathalast">Sambuddhassa virodhiko.</p>

<p rend="hangnum" n="151"><hi rend="paranum">151</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sambuddhassa vasaṃ nvetu, sanjhādi bhayatajjito;</p>

<p rend="gathalast">Tabbasaṃyeva anvento, bhavatiṇṇo bhavissati.</p>

<p rend="hangnum" n="152"><hi rend="paranum">152</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Anattāti <pb ed="M" n="0.0288" /> girā saccā, attāti vacanaṃ musā;</p>

<p rend="gathalast">Musāya vivade loko, buddhena sacca vādinā.</p>

<p rend="hangnum" n="153"><hi rend="paranum">153</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Turaṅgavajagāmamhā, purime camakya kānane;</p>

<p rend="gathalast">Vasatā aggadhammena, therena racito ayaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="154"><hi rend="paranum">154</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Arimatteyya buddhassa,</p>

<p rend="gatha2">Dhamma ssutakkhaṇe bhave;</p>

<p rend="gatha3">Khīṇāsavo mahāpañño,</p>

<p rend="gathalast">Puññena tena sāvakoti.</p>
</body>
<back></back>
</text>
</TEI>
